Biografie           

Amerika bejubelt gestoorde pianist

Door onze correspondent

WASHINGTON, 8 MAART.

 

De psychisch gestoorde Australische pianist David Helfgott, op wiens leven de succesvolle speelfilm Shine is gebaseerd, reist als een kermisattractie door de Verenigde Staten. Deze week is hij in Boston begonnen aan een tournee die hem langs achttien uitverkochte zalen voert. De kritieken zijn vernietigend, maar het publiek is gefascineerd door de nerveuze, in zichzelf pratende man die de roem van zijn filmpersonage komt opeisen.

 

Het levensverhaal van de inmiddels 49-jarige Helfgott heeft in de regie van Scott Hicks al zeven Oscar-nominaties en bij de laatste telling zo'n 27 miljoen dollar opgeleverd. De film vertelt over de veelbelovende jonge pianist Helfgott, zijn moeizame relatie met zijn ambitieuze maar jaloerse vader, de psychische ineenstorting die zijn carrière voortijdig beëindigt en ten slotte zijn herstel dankzij de liefde van zijn tweede vrouw, Gillian Murray Helfgott.

 

Mevrouw Helfgott, astrologe van beroep, begeleidt haar man op zijn

Amerikaanse tournee en voerde namens hem het woord op een persconferentie, waar hij verstek liet gaan en zij werd voorgesteld als 'de vrouw achter de hele onderneming'. Dat van een onderneming sprake is, blijkt ook uit de rest van het gezelschap dat Helfgott omringt: niet alleen regisseur Hicks is van de partij om zijn film nog van zoveel mogelijk extra aandacht te verzekeren in de weken voor de Oscars, ook vertegenwoordigers van de platenmaatschappij RCA reizen mee om reclame te maken voor de cd die Helfgott in 1995 heeft opgenomen van Rachmaninoffs Derde Pianoconcert.

 

De Shine Tour zoals de reeks concerten van Helfgott door zijn agent is gedoopt, begon dinsdagavond in Bostons Symphony Hall, voor een publiek dat, blijkens interviews in de Amerikaanse media, meer was aangetrokken door de film dan door Helfgotts muziek. "Het spijt me om te zeggen, maar het was alsof we naar een getrainde aap zaten te kijken," bekende een grafisch ontwerper in The Los Angeles Times. Haastig werkte Helfgott het programma van Mendelssohn, Chopin, Liszt en Beethoven af, zichzelf begeleidend met zijn inmiddels legendarische assortiment aan gekreun, gegrom, vermaningen en lachsalvo's.

 

Voor de muzikale kwaliteiten van Helfgott hadden de recensenten geen goed woord over. The New York Times schreef gisteren dat in zijn uitvoering van Mendelssohn's Rondo Capriccioso "de overblijfselen van wat eens een aanzienlijke techniek moet zijn geweest" te horen waren. De criticus bekende eens te meer "met ontzag vervuld" te zijn over de macht van de populaire cultuur. "Een nieuwe, jonge Horowitz die net uit Rusland aankomt zou met geen mogelijkheid de uitverkochte tournee's, hit-cd's en mediahype kunnen voortbrengen waar de afgetakelde Helfgott zich nu voor gesteld ziet."

The Washington Post oordeelde niet minder scherp. "Hij is nauwelijks de gefrustreerde klavierreus uit Shine. Hij is zelfs nauwelijks een pianist." Met verbijstering constateert de krant: "We zijn op het punt aangekomen waar een gestoorde man die amper piano kan spelen opeens de meest besproken persoon in de klassieke muziek is, geprezen omdat hij 'een nieuw publiek' heeft aangeboord."

Maar het publiek in Boston beloonde zijn spel met twee staande ovaties. "Ik houd van de muziek, ik houd van zijn verhaal," verklaarde een vrouw tegenover The Los Angeles Times. "Hij is een fascinerende man."

 

Datum:              08-03-1997

Sectie:              Kunst

Pagina:             9

Trefwoord:         Geestelijke gezondheidszorg; Gezondheid; Gezondheidszorg; Kunst; Kunst en Cultuur

Geografie:         Verenigde Staten; Amerika; Noord Amerika

Persoon:           David Helfgott

Op dit artikel rust auteursrecht van NRC Handelsblad BV, respectievelijk van de oorspronkelijke auteur.