Parool 1994

Chaos heerst in het zonnestelsel - Hans van Manen 1994

DE OUDE Robert Boyle mocht, aan het eind van de zeventiende eeuw het zonnestelsel graag vergelijken met een uurwerk: eenmaal door de Schepper in werking gesteld, tikt het met feilloze precisie verder . Op dit model konden Kepler en Newton hun hemelmechanica bouwen - ijzeren wetten die de banen van de paneten exact konden voorspellen.

Chaos is de grote rage in de exacte wetenschappen. Allerlei processen, van turbulentie achter vliegtuigvieugels tot het vallen van een druppel in een regen poel blijken ‘chaotisch’ te zijn, de kleinste afwijking in de begintoestand leidt tot een volkomen andere afloop van de gebeurtenissen. Bovendien is er geen sprake van een volkomen chaos: het regent zelden in de sahara. en het sneeuwt niet in de zomer.

Een minimale verandering in de beginpositie of de beginsnelheid de planeet- bewegingen miljoenen jaren later volstrekt onvoorspelbaar maakt. “Deze be rekeningen bevestigen dat de evolutie van het zpnnestelsel chaotisch is".

dat een neerstortende meteoriet de massa van Mars al kan veranderen — dan zal het duidelijk zijn dat niemand een platte grond van ons zonnestelsel over honderd miljoen jaar kan tekenen. De chaos heerst oppermachtig.

Men is er nog lang niet over uit hoe deze stabiele chaos verklaard kan worden.