Rob Biersma 4 augustus 2007 NRC

Verkoelend olivijn

Professor Kuiper vindt dat mijn oplossing om het CO2 probleem aan te pakken door gemalen olivijn uit te strooien wel heel erg kort door de bocht gaat (W&O 11 augustus). Er had bij hem misschien een klein belletje moeten rinkelen als hij zich gerealiseerd had dat mijn idee vorig jaar in het tijdschrift Climatic Change gepubliceerd is, het meest gezaghebbende tijdschrift op dit gebied, bekend om zijn meedogenloze peer reviews. Onwaarschijnlijk dat een primitieve misvatting er tussendoor geslopen zou zijn. Wat Kuiper schrijft over de korte CO2 cyclus (CO2 wordt opgenomen door bomen of algen, korte tijd later komt diezelfde hoeveelheid CO2 weer vrij door verrotting en ademhaling) is juist, maar is voor deze discussie, en voor het klimaatprobleem in het algemeen irrelevant. Netto levert het heen en weer schuiven van CO2 van dood naar levend organisch materiaal weinig ruimte om het CO2 probleem mondiaal op te lossen. Ik weet wel dat mensen voorgehouden wordt dat ze een aflaat voor hun CO2 uitstoot kunnen kopen door een boom te planten, maar dat is een, overigens best sympathiek, zoethoudertje. Er is misschien nog enige ruimte voor opslag van CO2 als biomassa in de oceanen.

Kuiper, als rechtgeaard bioloog, kijkt alleen naar het groene reservoir. Ik kijk, als geochemicus, naar het gehele reservoir, waar bomen en algen maar een hele kleine rol in spelen. Ik zie dat de jaarlijkse hoeveelheid nieuw CO2 uit de aardmantel gecompenseerd wordt door een vergelijkbare hoeveelheid als carbonaten in gesteenten op te bergen. Daardoor bleef het CO2 gehalte van de atmosfeer min of meer constant, voordat de mens een rol begon te spelen.

Nu pompen wij in korte tijd grote hoeveelheden CO2 in de atmosfeer door de verbranding van de in honderden miljoenen jaren opgebouwde voorraden fossiele brandstoffen. Om dat te compenseren moeten we ook de chemische verwering versnellen, door reactieve, liefst olivijnrijke gesteentes te vermalen en uit te strooien. Het contactoppervlak, waar de reactie met CO2 en water plaats vindt, neemt door de vergruizing enorm toe, waardoor de opname van CO2 versneld wordt. Wij laten de natuur het werk doen. Het grensvlak tussen de atmosfeer en de vaste aarde doet dienst als een enorme, maar onopvallende reactor, waar iedereen gebruik van kan maken om daar wat olivijnpoeder over uit te strooien.